Meytec - 10 / Sep / 2026
Een helder en veilig zwembad begint bij een effectieve desinfectie. In deze blog leggen we uit wat ORP (oxidatie-reductiepotentiaal) is, waarom deze waarde essentieel is voor zwembadwater en hoe je ORP meet met een ORP-elektrode. We bespreken het verschil tussen vloeibare chloor en zoutelektrolyse, de keuze tussen platina en gouden ORP-elektroden, en hoe je de ORP elektrode kalibreert met ORP-kalibratievloeistoffen.
ORP staat voor Oxidation-Reduction Potential, ook wel redoxpotentiaal genoemd. Het is een maat voor het vermogen van water om stoffen te oxideren (elektronen af te staan) of te reduceren (elektronen op te nemen). In een oxidatie-reductieproces verliest het ene molecuul elektronen, terwijl het andere ze opneemt.
De ORP-waarde wordt uitgedrukt in millivolt (mV). Hoe hoger de ORP-waarde, hoe sterker het oxiderende vermogen van het water en dus hoe effectiever de desinfectie. Een positieve ORP-waarde betekent dat het water oxiderend werkt, wat essentieel is voor het doden van bacteriën, virussen en andere micro-organismen.
In zwembaden wordt ORP gebruikt als de primaire indicator voor de desinfectiecapaciteit van het water. De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) beschouwt ORP al jaren als de belangrijkste parameter om te controleren of water microbiologisch veilig is om in te zwemmen.
Het grote voordeel van ORP boven het meten van vrij chloor is dat ORP de werkelijke desinfectiekracht meet, niet alleen de concentratie chloor. Twee zwembaden met dezelfde hoeveelheid vrij chloor kunnen een verschillende ORP-waarde hebben, afhankelijk van factoren zoals pH, temperatuur en de hoeveelheid organisch materiaal in het water. ORP geeft dus een directer beeld van hoe effectief het water wordt gedesinfecteerd.
Voor een veilig en goed gedesinfecteerd zwembad wordt over het algemeen een ORP-waarde tussen 650 en 750 mV aanbevolen. Bij een waarde onder de 650 mV is de desinfectie onvoldoende en kunnen bacteriën en algen zich ontwikkelen. De ideale ORP-waarde ligt tussen 700 en 750 mV, mits de pH tussen 7,0 en 7,6 blijft.
Een belangrijk aandachtspunt: ORP is sterk pH-afhankelijk. Bij een stijging van de pH daalt de ORP-waarde, wat betekent dat je bij een hogere pH meer chloor nodig hebt om dezelfde desinfectiekracht te behouden.
ORP wordt gemeten met een ORP elektrode (ook wel redox-elektrode genoemd). Deze elektrode bestaat uit een edelmetaal (platina of goud) als meetelektrode en een referentie-elektrode (meestal Ag/AgCl). De meting is gebaseerd op het potentiaalverschil tussen deze twee elektroden.
In de praktijk wordt de ORP elektrode in het zwembadwater geplaatst, vaak in een doorstroomcel of direct in de leidingen. Moderne meetsystemen tonen naast ORP ook pH en temperatuur, zodat je een compleet beeld hebt van de waterkwaliteit.
Er zijn twee veelgebruikte manieren om zwembadwater te desinfecteren: het doseren van vloeibare chloor en het gebruik van zoutelektrolyse.
Vloeibare chloor wordt als kant-en-klaar product aan het zwembadwater toegevoegd. Dit is een bewezen methode die snel en direct werkt. Een nadeel is dat vloeibare chloor vaak pH-verhogend werkt, waardoor je pH- moet toevoegen om het water in balans te houden. Ook zal je per seizoen verschillende bidons chloor verbruiken wat het op zich duurder maakt dan een zoutelektrolyse.
Zoutelektrolyse daarentegen maakt chloor ter plaatse aan. Het zwembadwater bevat een lage concentratie zout (natriumchloride). Door middel van elektrolyse in een elektrolysecel wordt dit zout omgezet in chloor, dat vervolgens het water desinfecteert. Een belangrijk voordeel van zoutelektrolyse is dat er geen opslag of transport van vloeibare chloor nodig is. Bovendien vernietigt een zoutelektrolysecel ook chlooramines, wat zorgt voor een aangename waterkwaliteit.
Beide systemen gebruiken uiteindelijk chloor als desinfectiemiddel, maar de manier waarop het chloor wordt geproduceerd en gedoseerd verschilt. Voor de ORP-regeling maakt het in principe niet uit: de ORP elektrode meet de resulterende desinfectiekracht in beide gevallen.
Een ORP elektrode is een sensor die het oxidatie-reductiepotentiaal van het water meet. De elektrode bestaat uit een edelmetaal (platina of goud) en een referentie-elektrode. Wanneer de elektrode in contact komt met het zwembadwater, ontstaat er een klein potentiaalverschil dat wordt omgezet in een mV-signaal.
De NXG-ORP elektrode van Meytec is compatibel met alle courante automatische doseersystemen op de markt die gebruik maken van de standaard BNC-aansluiting. Je kunt ze dus perfect gebruiken als vervangsonde voor Hayward, Sugar Valley, Zodiac, Seko, CCEI, Pool Technologie, Avady, Bayrol en meer.
Zowel platina als goud worden gebruikt als meetelektrode in ORP-sensoren. De keuze tussen beide hangt af van de toepassing:
Het kalibreren van een ORP elektrode is essentieel om nauwkeurige metingen te garanderen. In tegenstelling tot pH elektroden hebben ORP elektroden iets minder regelmatig kalibratie nodig, maar u dient ze wel met regelmaat te controleren.
Kalibratie (of verificatie) is aan te raden:
De kalibratieprocedure verloopt als volgt:
Gebruikte ORP kalibratievloeistof mag je na gebruik niet opnieuw gebruiken, giet deze weg en hergebruik absoluut niet.
ORP-kalibratievloeistoffen (ook wel redox-kalibratievloeistoffen genoemd) zijn verkrijgbaar in verschillende referentiewaarden. De meest gebruikte zijn:
Meytec levert ORP-kalibratievloeistoffen in verschillende verpakkingen, waaronder 250 ml flessen en handige sachets. Voor een optimale houdbaarheid wordt aangeraden om alleen een kleine hoeveelheid in een schoon glas of beker te gieten voor elke kalibratie en de hoofdfles direct na gebruik te sluiten.
Bekijk ook onze kalibratiekits, hiermee heb je een volledige kit inclusief pH en ORP kalibratievloeistof voor de kalibratie van uw doseersysteem. De kit omvat ook reinigings- en bewaarvloeistof voor elektroden om deze in perfecte staat te houden.
Goed onderhoud van de ORP elektrode is cruciaal voor betrouwbare metingen en een lange levensduur.
Met goed onderhoud en regelmatige kalibratie blijft je ORP elektrode jarenlang betrouwbaar meten, zodat je zwembadwater altijd veilig en helder blijft. Meytec biedt een compleet assortiment ORP elektroden, kalibratievloeistoffen, reinigingsmiddelen en bewaarvloeistoffen om je hierbij te ondersteunen.
Gerelateerd: pH elektrode.
